
Tuần hoàn bùn là quá trình sử dụng bơm để đưa một phần bùn hoạt tính (vi sinh vật) từ đáy bể lắng sinh học quay ngược trở lại các bể xử lý phía trước (như bể Aerotank hiếu khí hoặc Anoxic thiếu khí).
Khi nước thải đi qua hệ thống, các vi sinh vật dị dưỡng, vi khuẩn Nitrat hóa và các hạt polymer sinh học sẽ kết bông và lắng xuống. Nếu không có bước tuần hoàn, toàn bộ lượng vi sinh giá trị này sẽ bị đẩy ra ngoài theo đường xả bùn dư. Việc duy trì vòng tuần hoàn bùn giúp:
Bảo đảm mật độ vi sinh (MLSS) luôn ở mức an toàn để ăn chất hữu cơ.
Kiểm soát chặt chẽ tuổi bùn (SRT).
Giúp cấu trúc bông bùn săn chắc, keo tụ tốt và lắng nhanh hơn.
=> Xem thêm: Bùn vi sinh là gì? Các sự cố thường gặp khi vận hành hệ thống bùn vi sinh
Tỷ lệ tuần hoàn phải được kiểm soát ở mức độ cân bằng. Bất kỳ sự thiên lệch nào cũng gây ra xáo trộn cho hệ thống:
| Tỷ lệ tuần hoàn | Biểu hiện của hệ thống | Hậu quả vận hành |
| Quá thấp | Sinh khối trong bể Aerotank sụt giảm nhanh chóng, bông bùn nhỏ, rời rạc và có hiện tượng "già" đi. | Vi sinh không đủ sức phân hủy lượng COD, BOD đầu vào. Hệ thống cực kỳ dễ bị sốc tải và sập vi sinh. |
| Quá cao | Bể sinh học phải chịu tải trọng thủy lực lớn, thời gian lưu nước (HRT) bị rút ngắn, dòng chảy xáo trộn mạnh. | Cấu trúc bông bùn bị đánh tơi, dẫn đến hiện tượng bùn mịn khó lắng. Nước đầu ra thường bị đục do bùn trôi theo dòng chảy, đồng thời gây lãng phí điện năng bơm. |
Tỷ lệ tuần hoàn bùn được xác định bằng phần trăm giữa lưu lượng bùn được bơm ngược về so với lưu lượng nước thải mới nạp vào hệ thống.
Công thức tính:
R= Qr/Q x100%
Trong đó:
R: Tỷ lệ tuần hoàn bùn (%)
Qr: Lưu lượng bùn tuần hoàn ($m^3/\text{ngày}$)
Q: Lưu lượng nước thải đầu vào ($m^3/\text{ngày}$)
Ví dụ thực tế:
Hệ thống có lưu lượng nước thải đầu vào Q = 1000m3/ngày. Để duy trì MLSS, người vận hành cài đặt bơm tuần hoàn với lưu lượng Qr= 400m3/ngày.
Tỷ lệ tuần hoàn sẽ là: R= 400/1000 x100%= 40%
Thông thường, tỷ lệ RAS lý tưởng dao động từ 25% – 100%. Việc quyết định con số cụ thể đòi hỏi người vận hành phải liên tục theo dõi nồng độ MLSS, chỉ số lắng SV30 và tải lượng ô nhiễm thực tế.
Để duy trì hệ thống ổn định, người vận hành cần nắm rõ các kịch bản điều chỉnh sau:
Khi nồng độ MLSS quá thấp: Hệ thống đang thiếu vi sinh. Cần tăng ngay lưu lượng bơm tuần hoàn, cắt giảm lượng bùn xả bỏ. Nếu cần thiết, phải cấy bổ sung chế phẩm vi sinh để ép sinh khối tăng nhanh.
Khi bùn lắng chậm, SV30 cao: Dấu hiệu bùn phình hoặc bông bùn nhẹ. Việc bơm tuần hoàn mạnh lúc này sẽ làm nát thêm bông bùn. Cần giảm tỷ lệ tuần hoàn, kiểm tra lại lượng oxy hòa tan (DO) và bổ sung vi sinh hiếu khí để tăng độ bám dính của bông bùn.
Khi nước sau lắng bị đục, có bùn li ti trôi ra: Do tải thủy lực ở bể lắng đang quá cao hoặc bùn phát triển dạng sợi. Giải pháp tức thời là giảm lưu lượng tuần hoàn để ổn định mặt nước bể lắng, sau đó soi vi sinh để tìm nguyên nhân gốc rễ.
Có thể thấy, với các hệ thống xử lý nước thải truyền thống (sử dụng cụm bể bê tông lớn rời rạc), việc duy trì và tính toán tỷ lệ tuần hoàn bùn đòi hỏi người vận hành phải có chuyên môn cao và theo dõi sát sao mỗi ngày. Chỉ cần một sai sót nhỏ trong việc điều chỉnh bơm tuần hoàn có thể dẫn đến hệ lụy sập toàn bộ hệ vi sinh.
Thấu hiểu những khó khăn trong khâu vận hành, ReGreen Việt Nam mang đến giải pháp công nghệ tiên tiến, tối ưu hóa quá trình xử lý vi sinh mà không đòi hỏi thao tác kỹ thuật phức tạp từ người sử dụng: Hệ thống xử lý nước thải Jokaso dạng module compact.

Là đơn vị trực tiếp sản xuất, ReGreen tập trung phát triển mô hình Jokaso tích hợp sẵn trong các bồn Composite xử lý nước thải nguyên khối cường độ cao. Công nghệ này mang lại những ưu điểm vượt trội:
Tối ưu hóa quá trình tuần hoàn: Các khoang xử lý (kỵ khí, thiếu khí, hiếu khí và lắng) được tính toán kỹ thuật và thiết kế liên hoàn ngay bên trong một bồn Composite duy nhất. Quá trình luân chuyển dòng chảy và tuần hoàn bùn được tự động hóa dựa trên cấu trúc vách ngăn và hệ thống air-lift (bơm khí nâng), giúp tỷ lệ tuần hoàn luôn duy trì ở mức chuẩn xác mà không cần can thiệp thủ công bằng hệ thống bơm điện rời rạc.
Mật độ vi sinh ổn định: Nhờ môi trường lưu trú trong module compact được thiết kế chuyên biệt, sinh khối vi sinh luôn được giữ lại ở mức cao, chịu được biến động lớn về tải lượng hữu cơ đầu vào mà không lo hiện tượng trôi bùn.
Vật liệu Composite siêu bền: Bồn xử lý nước thải bằng Composite do ReGreen sản xuất trực tiếp giúp chống ăn mòn tuyệt đối, không rò rỉ, nhẹ gọn, dễ dàng vận chuyển và lắp đặt tại mọi địa hình từ y tế, nhà hàng đến khu dân cư.
Vận hành "Plung and Play": Thay vì đau đầu tính toán các thông số MLSS hay SV30 mỗi ngày, khách hàng chỉ cần khởi động hệ thống và để công nghệ Jokaso tự động thực hiện quá trình làm sạch nước thải đạt chuẩn trước khi xả ra môi trường.
Nếu doanh nghiệp của bạn đang tìm kiếm một giải pháp xử lý nước thải hiện đại, không tốn diện tích, không yêu cầu chuyên môn vận hành phức tạp và bền bỉ với thời gian, hãy liên hệ ngay với ReGreen Việt Nam qua Hotline 0902 337 365 hoặc truy cập website regreenvn.com để được tư vấn thiết kế và lắp đặt bồn Composite Jokaso phù hợp nhất!